Lepenski Vir - najstarija evropska civilizacija

Lepenski Vir - najstarija evropska civilizacija

Things to do - general

Lepenski Vir je pre svega neverovatna istorijska priča o civilizovanom društvu ovde na obali Dunava još pre 7-8 hiljada godina.

Lepenski Vir nalazi se blizu Donjeg Milanovca i nezaobilazna je stanica za sve koji posećuju Đerdap.

Ovaj arheološki lokalitet je sada veoma lepo uređen, natkriven i moderno opremljen prostor koji daje mogućnost posetiocima da čak preko računara prošetaju nekadašnjim neolitskim naseljem i pogledaju 3D projekcije tadašnjih domaćinstava. Iako prostor deluje kao velika staklena bašta nedavno je klimatizovan tako da je unutra veoma prijatno.

Lepenski Vir je pre svega neverovatna istorijska priča. Treba imati u vidu da su ljudi živeli u civilizovanom društvu ovde na obali Dunava još pre 7-8 hiljada godina, da su pronađeni njihovi predmeti, božanstva, rituali,…

Među starim evropskim civilizacijama posebno mesto zauzima jedna od najsloženijih kultura praistorije – kultura Lepenskog vira (8000 – 5500 godine p.n.e.), čije su ribolovačko-lovačke zajednice prve u Evropi uspostavile složene privredno-društvene odnose, prve ostvarile arhitekturu osobenog stila i prve modelovale monumentalne skulpture džinovskih oblutaka.

Nakon što je šezdesetih godina započeto sa izgradnjom hidroelektrane i akumulacionog jezera na Đerdapu, u okviru velikog projekta u kojem su učestvovale dve države – Jugoslavija i Rumunija, ubrzano je došlo do arheoloških istraživanja, kako na srpskoj tako i na rumunskoj strani dunavske obale.

Tako je, u nameri da se hitno ispita ovaj prostor, pre nego što jedan deo bude potopljen, došlo do otkrića koja će u dobroj meri izmeniti sliku koju smo do tada imali o evropskoj praistoriji.

Arheološkim istraživanjima u periodu od 1965. do 1967. godine, na lokalitetu, udaljenim oko 14 km od Donjeg Milanovca, nazvanom Lepenski vir, po imenu velikog rečnog vrtloga i uvale u središtu Đerdapa, pronađene su monumentalne kamene skulpture, mnogobrojna planski građena staništa, alatke od kamena, kosti i rogova, nakit, pločice sa urezanim znacima sličnim pismu, i grobovi koji svedoče o pogrebnim ritualima.

Pronađena naselja su hronološki poređana u sedam građevinskih horizonata, od najstarijeg Proto-Lepenskog vira, zatim Lepenski vir 1 a – e, do najmlađeg Lepenskog vira 2. Zahvaljujući intenzivnim arheološkim radovima do 1971. godine, otkriveno je još desetak naselja iz tog perioda: Hajdučka vodenica, Padina, Vlasac, Ikoana, Kladovska skela i dr.

Naselje Lepenski Vir je bilo smešteno unutar prostora u obliku potkovice, i okrenuto ka obali Dunava, sa slobodnim prostorom u vidu trga u središnjem delu.

Taj deo Đerdapa je veoma šarolik po oblicima reljefa, geološkoj podlozi i količini padavina, što doprinosi postojanju brojnih mikroekoloških zona sa specifičnom klimom koja je znatno blaža od vremenskih uslova u drugim delovima Podunavlja. Ovako modifikovana klima je naročito primetna u uvalama i terasama zaklonjenim visokim krečnjačkim stenama, kakve su privlačile pripadnike kulture Lepenskog Vira.

Kao izvor su korišćeni neki delovi teksta nedeljnika „Vreme“

Nažalost trenutno nema smeštajnih kapaciteta na ovoj lokaciji.

Nažalost trenutno nemamo putovanja koja obuhvataju ovu lokaciju.

Mape